ललितपुर – कहिलेकाहीँ कुनै व्यक्तिको आगमन केवल प्रशासनिक सरुवा हुँदैन, त्यो एउटा परिवर्तनको सुरुवात हुन्छ । प्रहरी वृत्त सातदोबाटोका लागि डिएसपी पूर्णिमा चन्दको आगमन पनि त्यस्तै एउटा अध्याय बन्यो, जसले केवल कार्यालयको रंगरोगन मात्र होइन, प्रहरी संगठनप्रति नागरिकको दृष्टिकोण नै बदलिदियो ।
जनजी आन्दोलनपछि अस्तव्यस्त, आलोचित र नागरिकको विश्वास गुमाउँदै गएको सातदोबाटो प्रहरी वृत्तलाई छोटो समयमै जुरुक्क उठाएर नागरिकको मनमा बस्न सफल भइन् डिएसपी पूर्णिमा चन्द ।
उनले जिम्मेवारी सम्हाल्दा प्रहरी वृत्तको अवस्था केवल एउटा सरकारी कार्यालयजस्तो थियो—रुखो वातावरण, व्यवस्थापनको अभाव, सेवाग्राहीमा असन्तुष्टि र प्रहरीप्रति बढ्दो दूरी । तर पूर्णिमा चन्दले त्यो अवस्थालाई नियति मानेर बसिनन् । उनले कार्यालयलाई एउटा सेवामुखी, अनुशासित र नागरिकमैत्री केन्द्र बनाउने सपना देखिन्, अनि त्यसलाई व्यवहारमै उतारेर देखाइन् ।
कार्यालयको डेन्टिङ–पेन्टिङदेखि सुरु भएको सुधार अभियानले केही समयमै वृत्तको स्वरूप नै फेरियो । परिसरभरि रंगीबिरंगी फूलहरू रोपिए, कार्यकक्षहरू व्यवस्थित बनाइए, प्रहरी कर्मचारीको मेस सुधार गरियो, विभिन्न फाँटलाई व्यवस्थित र सेवाग्राहीमैत्री बनाइयो ।
तर उनको काम केवल भौतिक सुधारमा सीमित रहेन । उनले प्रहरी संगठनभित्र मानवीय संवेदनाको आवश्यकता महसुस गरिन् । प्रहरी कार्यालयमा सेवा लिन आउने नागरिक घण्टौँ लाइनमा बस्दा खाली भित्ताहरू हेरेर समय बिताउन बाध्य थिए । यही कुरालाई महसुस गर्दै उनले सेवाग्राहीका लागि पुस्तक पढ्ने व्यवस्था मिलाइन् । वृत्तभित्र सानो तर अर्थपूर्ण लाइब्रेरी स्थापना गरियो ।
नेपाल प्रहरीजस्तो कडा संरचनाभित्र बसेर यति संवेदनशील सोच ल्याउनु सामान्य कुरा थिएन । धेरैले “यो सम्भव छैन” भने, तर पूर्णिमा चन्दले सम्भव बनाएर देखाइन् । उनको नेतृत्वमा सातदोबाटो प्रहरी वृत्त अपराध नियन्त्रण गर्ने कार्यालय मात्र रहेन, नागरिकलाई सम्मान गर्ने, सुन्ने र सहज सेवा दिने संस्थाको रूपमा परिचित बन्यो ।
स्थानीय भन्छन् “पहिला प्रहरी कार्यालय जाँदा डर लाग्थ्यो, अहिले आफ्नै मान्छे भेट्न गएको अनुभूति हुन्थ्यो ।”
उनको कार्यशैली कडा थियो, तर त्यो कठोरता अनुशासनका लागि थियो; व्यवहार भने सधैं मानवीय थियो । गलत काम गर्नेहरूप्रति उनी सम्झौताहीन थिइन्, तर पीडित, सर्वसाधारण र सेवाग्राहीप्रति अत्यन्तै संवेदनशील । यही कारण छोटो समयमै उनी नागरिकको मन जित्न सफल भइन् ।
प्रहरी संगठनभित्र धेरै अधिकारी आउँछन्, जान्छन् । तर केही नामहरू पदभन्दा माथि उठेर सम्झनामा बस्छन् । पूर्णिमा चन्द त्यही सूचीमा परेकी छन् ।उनले सातदोबाटो प्रहरी वृत्तमा बिताएको समय धेरै लामो थिएन, तर प्रभाव गहिरो थियो । यति छोटो अवधिमा यति धेरै परिवर्तन सम्भव हुन्छ भन्ने कुरा धेरैका लागि आश्चर्यको विषय बन्यो । उनको बिदाइसँगै सातदोबाटो क्षेत्र भावुक बनेको छ । स्थानीयहरू खुला रूपमा भनिरहेका छन् “हामीले प्रहरी प्रमुख मात्र होइन, एउटा अभिभावक गुमायौं ।”
सामाजिक सञ्जालमा उनको प्रशंसा गर्दै सयौँ सन्देशहरू लेखिएका छन् । कसैले उनलाई “आइरन लेडी” भनेका छन्, कसैले “जनताको प्रहरी” । धेरैले एउटै कुरा दोहोर्याएका छन्
“यस्तो प्रहरी अधिकृत फेरि कहिले आउला ?”
उनको बिदाइ केवल औपचारिक सरुवा होइन, त्यो सातदोबाटोका लागि एउटा भावनात्मक क्षण बनेको छ । किनकि उनले छोडेर गएको प्रभाव भित्ताको रंगमा मात्र होइन, नागरिकको मनमा बसेको छ । आज सातदोबाटो प्रहरी वृत्त फेरिएको छ । वातावरण फेरिएको छ । सेवाग्राहीको अनुभव फेरिएको छ । अनि प्रहरीप्रति नागरिकको दृष्टिकोण पनि फेरिएको छ ।
त्यो परिवर्तनको केन्द्रमा एउटै नाम छ,डिएसपी पूर्णिमा चन्द ।उनले प्रमाणित गरिन् पद ठूलो भएर होइन, सोच ठूलो भएर परिवर्तन सम्भव हुन्छ । र साँचो नेतृत्व त्यो हो, जसको बिदाइमा कार्यालय मात्र होइन, सिंगो समाज भावुक बनोस् ।
