ललितपुर – स्थानीय सरकारको मूल उद्देश्य नागरिकलाई सहज, सरल, प्रभावकारी र सम्मानजनक सेवा प्रदान गर्नु हो। यही उद्देश्यलाई व्यवहारमा उतार्दै महालक्ष्मी नगरपालिकाले घरबाट बाहिर आउन असमर्थ अपाङ्गता भएका नागरिकलाई घरमै पुगेर अपाङ्गता परिचयपत्र वितरण गर्ने कार्यलाई निरन्तरता दिएको छ। यस अभियानले स्थानीय सरकार नागरिकको घरदैलोमै पुगेर सेवा दिन प्रतिबद्ध रहेको सन्देश मात्र दिएको छैन, सेवाग्राहीमैत्री र समावेशी शासन प्रणालीको उत्कृष्ट अभ्यासका रूपमा पनि उदाहरण प्रस्तुत गरेको छ।
महालक्ष्मी नगरपालिका अपाङ्गता परिचयपत्र वितरण समितिको मिति २०८३ साल असार २९ गते बसेको बैठकको निर्णयअनुसार, घरबाट बाहिर आउन नसक्ने अपाङ्गता भएका नागरिकलाई उहाँहरूको निवासमै पुगेर परिचयपत्र वितरण गर्ने व्यवस्था गरिएको थियो। सोही निर्णयअनुसार आज वडा नं. ४ निवासी श्रीमती रूपादेवी गुरुङ (शारीरिक अपाङ्गता) तथा वडा नं. ६ निवासी श्री रिसभ महर्जन (७ वर्ष, मस्तिष्कघातका कारण पूर्ण अशक्त – ‘क’ वर्ग) लाई उहाँहरूको निवासमै पुगेर अपाङ्गता परिचयपत्र हस्तान्तरण गरिएको हो।
नगरपालिकाको यस अभियानले सेवा लिन कार्यालयसम्म पुग्न नसक्ने नागरिकका लागि ठूलो राहत प्रदान गरेको छ। विशेष गरी अपाङ्गता भएका व्यक्ति, ज्येष्ठ नागरिक तथा अशक्त अवस्थाका नागरिकका लागि सरकारी कार्यालयसम्म पुग्नु आफैंमा चुनौतीपूर्ण हुने भएकाले घरमै पुगेर सेवा उपलब्ध गराउने कार्यलाई स्थानीय सरकारको मानवीय र उत्तरदायी अभ्यासका रूपमा हेरिएको छ।
यस अभियानलाई प्रभावकारी रूपमा अगाडि बढाउन नगर उपप्रमुख लक्ष्मी महर्जनले निरन्तर प्राथमिकता दिँदै आउनुभएको छ। उहाँले स्थानीय सरकारको सेवा कुनै पनि नागरिकको शारीरिक अवस्था, आर्थिक अवस्था वा पहुँचको अभावका कारण रोकिँनु नहुने धारणा राख्दै नागरिकमैत्री सेवा प्रवाहलाई जोड दिनुभएको छ। उहाँको नेतृत्वमा महालक्ष्मी नगरपालिकाले समावेशी विकास, सामाजिक न्याय र सबै नागरिकको समान पहुँच सुनिश्चित गर्ने उद्देश्यलाई कार्यान्वयनमा केन्द्रित गर्दै आएको छ।
नगर उपप्रमुख महर्जनले स्थानीय सरकारको सफलता भवन, पूर्वाधार वा योजनाबाट मात्र होइन, सेवाको वास्तविक पहुँचबाट मापन हुने बताउँदै नागरिकलाई सेवा खोज्दै कार्यालय धाउनुपर्ने अवस्थाको अन्त्य गरी सेवा नै नागरिकको घरदैलोमा पुग्ने संस्कृतिको विकास गर्नुपर्ने आवश्यकता औंल्याउनुभएको छ। स्थानीय सरकार जनताको सबैभन्दा नजिकको सरकार भएकाले नागरिकको दुःख, आवश्यकता र संवेदनालाई नजिकबाट बुझेर त्यसअनुसार सेवा प्रवाह गर्नु नै जनप्रतिनिधिको पहिलो दायित्व भएको उहाँको धारणा रहेको छ।
अपाङ्गता भएका व्यक्तिहरूको अधिकार संरक्षण, सम्मानजनक जीवनयापन र राज्यका सेवामा सहज पहुँच सुनिश्चित गर्नु संविधान तथा प्रचलित कानुनले स्थानीय तहलाई दिएको महत्वपूर्ण जिम्मेवारी हो। महालक्ष्मी नगरपालिकाले यही जिम्मेवारीलाई आत्मसात् गर्दै अपाङ्गता भएका नागरिकलाई आवश्यक सेवा, सहजीकरण तथा सामाजिक सुरक्षाका कार्यक्रम प्रभावकारी रूपमा सञ्चालन गर्दै आएको छ। घरमै पुगेर परिचयपत्र वितरण गर्ने कार्य त्यसैको एक महत्वपूर्ण कडीका रूपमा लिइएको छ।
वडा नं. ४ निवासी श्रीमती रूपादेवी गुरुङलाई घरमै पुगेर परिचयपत्र प्रदान गरिँदा परिवारका सदस्यहरूले नगरपालिकाले गरेको यस सेवाप्रति खुशी व्यक्त गरेका थिए। त्यस्तै वडा नं. ६ निवासी सात वर्षीय रिसभ महर्जन, जो मस्तिष्कघातका कारण पूर्ण अशक्त अवस्थामा रहेका छन्, उहाँलाई पनि निवासमै पुगेर ‘क’ वर्गको अपाङ्गता परिचयपत्र हस्तान्तरण गरिएको थियो। परिवारका सदस्यहरूले यस प्रकारको सेवाले आफूहरूलाई ठूलो राहत पुगेको र स्थानीय सरकारप्रति विश्वास अझ बढेको प्रतिक्रिया दिएका थिए।
नगरपालिकाका जनप्रतिनिधि, कर्मचारी तथा सम्बन्धित शाखाको समन्वयमा सम्पन्न भएको यस कार्यले प्रशासनिक प्रक्रियालाई मानवीय संवेदनासँग जोड्ने प्रयास गरेको देखिन्छ। सेवाग्राहीलाई अनावश्यक झन्झट, समय र खर्चबाट बचाउँदै प्रत्यक्ष रूपमा सेवा उपलब्ध गराउने कार्यले सुशासनको अभ्यासलाई समेत सुदृढ बनाएको छ।
नगर उपप्रमुख लक्ष्मी महर्जनले विशेष आवश्यकता भएका नागरिकलाई राज्यको सेवा प्राप्त गर्न कुनै प्रकारको कठिनाइ हुन नदिने प्रतिबद्धताका साथ आगामी दिनमा पनि यस्ता कार्यक्रमलाई थप प्रभावकारी बनाइने विश्वास व्यक्त गर्नुभएको छ। उहाँका अनुसार महालक्ष्मी नगरपालिका समावेशी विकास, समान अवसर र सामाजिक न्यायका सिद्धान्तलाई व्यवहारमा कार्यान्वयन गर्न निरन्तर क्रियाशील रहनेछ।
महालक्ष्मी नगरपालिकाले आगामी दिनमा पनि घरबाट बाहिर आउन असमर्थ अपाङ्गता भएका व्यक्ति, ज्येष्ठ नागरिक तथा विशेष सहयोग आवश्यक पर्ने नागरिकलाई लक्षित गरी घरदैलोमै सेवा प्रदान गर्ने कार्यक्रमलाई निरन्तरता दिने जनाएको छ। नागरिकको सम्मान, अधिकार र सहज पहुँचलाई केन्द्रमा राखेर सञ्चालन गरिने यस्ता कार्यक्रमले स्थानीय सरकारप्रतिको जनविश्वास अझ बलियो बनाउने अपेक्षा गरिएको छ।
“सेवा घरदैलोमै, सम्मान सबैका लागि” भन्ने नारालाई व्यवहारमा उतार्दै महालक्ष्मी नगरपालिका नागरिकको आवश्यकता अनुसार सेवा प्रवाह गर्ने, समावेशी शासनलाई सुदृढ बनाउने तथा सबै नागरिकलाई समान सम्मानका साथ सेवा उपलब्ध गराउने आफ्नो प्रतिबद्धतामा दृढतापूर्वक अघि बढिरहेको छ।


